Khám phá ẩm thực dân gian

Chuyến du khảo ẩm thực vừa qua của nhóm Nguyễn Duy, báo SGTT và TFS là một dịp để khám phá lại ẩm thực Việt. Qua đó nhiều vấn đề được đặt ra: làm sao giữ gìn món ăn dân gian Việt – vốn rất ngon, và đưa chúng lên bàn ăn hiện đại của thế giới? Thử xây dựng quốc yến Việt – dùng trong những cuộc khoản đãi ngoại giao – gồm những gì? Dọc theo chiều dài đất nước, mỗi xứ có thứ rượu ngon riêng của mình, rượu nào sẽ xứng đáng là quốc tửu Việt, và làm thế nào để bảo tồn?

Chuyên đề này là những câu hỏi mở kêu gọi sự đóng góp ý kiến của bạn đọc khắp nơi…

Quốc tửu chỉ thiếu… cái bình

(Ghi lại cuộc trò chuyện của Nguyễn Duy và Nguyễn Trọng Huấn)

– Ông Duy này, cái hôm nói chuyện quốc tửu là nói ở đâu nhỉ?

– Ở Huế, tại hãng rượu Shuchu.

– À, tôi nhớ ra rồi, cái tay Nhật Bổn ấy…

– … gốc Nam Định, sinh ra ở Sài Gòn, hắn tên Phong. Nguyễn Quốc Phong.

Mỹ tửu Làng Vân. Ảnh Đ.Đ

– Nhưng bây giờ thì hắn là người Nhật, một doanh nhân Nhật vào Việt Nam làm ăn hẳn hoi. Thế mà hắn đã nghĩ đến một chai rượu Việt để các nguyên thủ Việt đặt lên bàn tiệc ngọai giao…

– Tôi nhớ cái ý hỏi này là của Đòan Đạt. Mấy lần Đoàn Đạt cứ băn khoăn từ hôm mình vào Bàu Đá…

– Nhưng cái anh Phong Nhật Bổn này thì lại quyết tâm làm ra thứ quốc tửu… ta. Cái đầu óc doanh nhân của hắn cũng ghê gớm đấy. Người Nhật họ có rượu Sakê hâm nóng. Xứ của họ lạnh…

– Nhưng chính từ cái lạnh ấy mà nó thành một qui trình, thành một phong cách, một cung cách yến ẩm…

– Người Hàn Quốc có rượu Chamisưl. Người Trung Quốc thì có Mao Đài. Nhưng Mao Đài nghe đâu cũng chỉ mới nổi danh vài chục năm nay, từ hồi cánh quân Vạn lý trường chinh của ông Chu Ân Lai kéo qua ngang thị trấn rượu này và ông Chu đã dừng quân lại một ngày cho bộ đội được say.

– Mao Đài ở vùng Thiệu Hưng. Thứ rượu này làm bằng đậu nành. Ngày xưa ở Thiệu Hưng nhà nào sinh được con trai thì họ cất lấy một vò rượu lớn rồi đem chôn xuống đất. Đến khi thằng bé đủ mười tám tuổi người cha mới đào cái vò ấy lên để làm tiệc mừng có thêm một người đàn ông trong nhà. Nhưng phải đến năm 1972, khi Mao Trạch Đông tiếp tổng thống Nixon bằng chai Mao Đài thì thứ rượu này mới thành ra quốc tửu Trung Hoa.

– Nghe đâu cái hồi tiến sĩ Kissinger sang Hà Nội cũng được ông Lê Đức Thọ nhà mình tiếp bằng một chai cuốc lủi ngon đến nỗi vị cố vấn an ninh quốc gia của chính phủ Hoa Kỳ này đòi được uống thêm chai nữa.

Nếm thử rượu Bàu Đá lò ông Tám Công. Ảnh Đ.Đ

– Nhưng cái chai cuốc lủi nhét nút lá chuối ấy chỉ là một ứng phó ngọai giao thông minh. Không thể cứ nhét nút lá chối như thế mãi mà thành quốc tửu được. Đi từ Nam ra Bắc tôi thấy rằng, cái lò rượu mỗi nơi một kiểu; men, nước, ủ, nấu mỗi nơi một cách. Nhưng đã là rượu nấu từ gạo nếp thì dứt khóat là ngon. Đã là rượu nếp thì anh Bàu Đá tám lạng, anh Làng Vân cũng nửa cân. Một anh bốc theo kiểu võ, một anh đầm theo cánh văn. Nhưng không anh nào thua kém gì rượu Tây.

– Hồi năm 1987 tôi sang Nga, bữa nào mình mở một chai Lúa Mới thì mấy ông bạn nhà văn Nga cứ sáng mắt lên. Hồi đó mình nghèo xơ xác, nhưng ở nhà chẳng mấy khi tôi chịu uống Lúa Mới.

– Cái thời cấm rượu của Gócbachốp ấy thì nói làm gì, những tay bợm Nga còn uống cả cồn pha loãng. Nhưng họ vẫn có thể tự hào vì họ có Vốtca.

– Tôi thấy Vốtca Nga thì không thể sánh được với cái bình Làng Vân mà mình đang có. Theo tôi thì chuyện quốc tửu của ta bây giờ chỉ còn là chuyện… cái bình.

– Nghề gốm sứ của người Việt mình cũng thuộc hàng ghê gớm ở Đông Nam Á chứ chẳng bỏ. Làm một cái bình cho ra bình là chuyện quá dễ dàng.

– Nhưng đây không phải là chuyện ai làm, mà ai chủ trương để làm. Theo tôi thì người chủ trương ấy chỉ có thể là ông nguyên thủ quốc gia nào đó chứ không phải chúng mình. Cánh du khảo nhà ta chỉ có thể thẩm định cái thứ đựng trong bình mà thôi.

N.T.T ghi

SGTT: Bạn có ý kiến hay những khám phá riêng về ẩm thực dân gian Việt Nam, mời bạn cùng đóng góp để làm phong phú thêm kho tàng ẩm thực Việt.

 

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: